Twaalf vaarten, twaalf verhalen: Verbondenheid met Molukken


In de serie ‘Twaalf vaarten, twaalf verhalen’ spreken we met opvarenden, of hun nakomelingen, van de schepen die Molukkers naar Nederland hebben gebracht.

“Spelen op het dek of kijken naar de zwart-wit films van John Wayne, Errol Flynn en Esther Williams”, het zijn maar een paar herinneringen van Ietje Ampak (75) aan de reis in 1951 naar Holland. Ze is inmiddels al jaren getrouwd met Vrieze. Als 10-jarig meisje zat ze met haar broertje Nico van 5 maanden samen met hun ouders op het schip Somersetshire. Aankomst: Amsterdam, 16 mei 1951.

Vanuit Amsterdam en het demobilisatiecentrum Amersfoort kwam de familie Ampak via onder meer Schattenberg, Beenderribben en het kamp Carel Coenraadpolder uiteindelijk terecht in de eerste Molukse woonwijk van Nederland: het Groningse Appingedam. Daar kent iedereen KNIL-militair Hermanus Ampak als oom Ampak en zijn vrouw Wilhelmina als tante Willy.

Ietje Ampak is op de Molukken geboren en heeft een paar jaar in Appingedam gewoond voordat ze voor haar werk naar de Randstad ging. Na haar huwelijk is ze in Emmen gaan wonen. Ze is geëmotioneerd wanneer de verhalen van toen worden opgerakeld: “Wat wil je? Ze zijn er niet meer (Su seng ada lae). Onze ouders en de eerste generatie Molukkers. Ja, gelukkig zijn er nog een paar in leven.”

De Somersetshire vertrok vanuit Surabaya via het Suezkanaal richting Europa. Ietje: “Het was een lange reis. We sliepen op stapelbedden en alles was verdeeld in hokjes. Gelukkig konden we op het dek spelen en naar films kijken. Bij het Suezkanaal keken we verbaasd naar het water: dat was groen! Ongelooflijk was dat.”



“Wat mij ook sterk is bijgebleven, is het standbeeld van Ferdinand de Lesseps. Die naam zal ik nooit vergeten, dat werd zo duidelijk op het dek gezegd. Ferdinand de Lesseps, de man die met het plan kwam voor het Suezkanaal.” Onder leiding van graaf, ingenieur en diplomaat De Lesseps begon in 1859 de aanleg van het Suezkanaal. Tien jaar later, op 15 augustus 1869, was het werk gereed.

Dit jaar staan we dus stil bij ‘65 jaar Molukkers in Nederland’. Dat is haar zeker niet ontgaan: “Hier word ik emotioneel van. Ik denk aan de ooms en tantes die er niet meer zijn. Vooral het feit zij niet terug konden naar de Molukken. Zelf denk ik ook aan mijn geboorteplaats op Ceram. Want Molukkers hier in Nederland zijn verbonden met Molukkers daar en wij allen hier zijn verbonden met hen die er niet meer zijn.”

Aden (MHM/coll. coll. C.J. van Maarschalkerweerd)


Jerusalem Express langs het Suezkanaal (MHM/coll. coll. C.J. van Maarschalkerweerd)


Waterbunkers bij Port Said (MHM/coll. coll. C.J. van Maarschalkerweerd)


Lees De Collectie Vertelt... over de Somersetshire




Laatst bijgewerkt: 7 aug. 2016